Горад

Вандроўка па раёне вуліцы Горкага: хрушчоўкі, самы стары ліхтар і «ЖЭС-арт»

Разам з «Зялёным парталам» працягваем даследваць паўночную частку спальнага Гродна. Сёння нас цікавіць жылы раён, абмежаваны вуліцамі Горкага-Пушкіна-Даватара. У адрозненне ад сваіх суседзяў — кварталаў, якія мы наведалі ў папярэдніх вандроўках — гэты мікрараён не мае адмысловай назвы. Здаецца, і ў савецкія часы ён проста так і называўся: «Мікрараён па вул. Горкага».

Напэўна, разам з забудовай на вул. Міра і Гагарына гэты квартал у нашым горадзе ёсць самы першы, які пачалі забудоўваць шматкватэрнымі дамамі спрошчанай планіроўкі — «хрушчоўкамі». Пераважная маса дамоў тут збудаваная акурат цягам усіх 1960-х гадоў. Працяг вуліцы Горкага на гэтым кавалку з’яўляецца як бы храналогіяй развіцця тыпалагізацыі «хрушчовак».

На скрыжаванні з вуліцай Даватара адныя з найстарэйшых дамоў — з жоўтай буйнапамернай цэглы. На шматлікіх цэглах заўважаныя адметныя фабрычныя клеймы.

Далей, у глыбі вуліцы, «хрушчоўкі» з традыцыйнай сілікатнай цэглы.

І нарэшце, на вуліцы Пушкіна пераважаюць панэльныя «хрушчоўкі».

Здзіўляюць рэдкія для нашага горада арачныя злучэнні балконамі паміж дамоў.

Шэрасць і непрыгляднасць простых формаў гэтых пабудоў ужо ў тыя часы спрабавалі прыхарошыць мінімальнымі аздобамі. Так, напрыклад, вонкавыя сцены лесвічнай групы адной з панэлек упрыгожылі ўкрапленнямі бітага каляровага шкла.

Дробязь, а ўжо прыемней.

Нарэшце варта адзначыць шматлікія варыянты мадыфікацыі «хрушчовак» у сучаснасці. Як вядома, у адрозненне ад законапакладальніцы «хрушчовак» Масквы, дзе хутка не застанецца гэтага «часовага жылля», практычныя беларускія горадабудаўнікі надаюць ім другое жыццё.

Часцей іх проста ўцяпляюць, тынкуюць і фарбуюць. Часам апроч іншага надбудоўваюць балконныя групы

Ну, а найбольшым шчасліўцам дадаюць «дамінанты» — вежачкі няяснага прызначэння.

Але гэта ўсё пры самой трасе, адной з самых галоўных артэрыяў горада — вул. Горкага. А вось да глыбіняў квартала горадабудаўнічае «ўкрашацельства» пакуль не дайшло… Так і даводзіцца самім жыхарам дадаваць фарбаў наваколлю на ўласны густ у стылі «ЖЭС-арт».

Назбіраныя з усіх ваколіц камяні і ўжываныя аўтапакрышкі ды некалькі слоікаў фарбы — і вуаля, «ландшафтны дызайнчык» пад уласным балконам.

Наогул шэрасць квартальнай забудовы стымулюе адмысловае пачуццё гумару і самаіроніі.

Асабіста я стараўся знайсці прыгажосць гэтага мікрараёна ў дапасаванасці яго да ўмоваў рэльефу. Трэба адзначыць, што амаль уся вуліца Пушкіна сфармавалася дзякуючы надзвычайнаму перападу вышыняў. А гэта фактычна ад рэчышча ручая Юрыздыкі і ажно да тэлевежы — большыя перапады у горадзе, здаецца, толькі ад Нёмана да старых ваданапорных вежаў…

«Лесвічны» прынцып чарговасці хрушчовак на вуліцы Пушкіна.

Напрыканцы вуліцы Пушкіна, ужо на скрыжаванні з Горкага, гэтая «лесвічка» як бы сканчаецца адмысловым дзевяціпавярховікам. Гэтая пабудова — адзін з першых у горадзе (разам з падобнымі на вул. Захарава і Сав. Памежнікаў) высотных жылых дамоў, і адзін з першых, дзе быў усталяваны ліфт.

Старыя скверы ўнутры квартала пераўтварыліся ў сапраўдныя невялічкія паркі.

На завулку Даватара захаваліся некалькі, напэўна, найстарэйшых савецкіх ліхтарных слупоў у горадзе.

Амаль у цэнтры мікрараёна знаходзіцца адзін з корпусаў універсітэта Я.Купалы, а заадно і мая alma mater.

Яшчэ зусім нядаўна на месцы цяперашняга паркінга стаяла каркасная канструкцыя доўгабуда дадатковага вучэбнага блока. Але ад завяршэння будаўніцтва вырашылі адмовіцца — аўтамабілізацыя студэнцтва перамагла. Поруч з вучэбным корпусам — студэнцкія інтэрнаты.

Аказваецца, ва ўніверсітэта ёсць свай студэнцкі гарадок. А нічога, што яно раскіданае па ўсім горадзе?!

З мемарыяльных адметнасцяў падчас вандроўкі па мікрараёне заўважаныя два помнікі: савецкі і зусім свежы.

Бюст ніяк з Гродна незвязанага савецкага генерала Даватара пры ўваходзе да СШ № 18.

Помнік так патрэбным сёння Законнасці і Справядлівасці — ля абласной пракуратуры.

ПАПЯРЭДНІЯ ВАНДРОЎКІ:

[irp posts="15 953″ name="Шпацыр па Пярэселцы-4: дом-піраміда, рэдкае сграфіта і свойская атмасфера"]

[irp posts="13 675″ name="Вандроўка па раёне зніклай вёскі, ад якой застаўся адзін дом"]

[irp posts="12 284″ name="Вандроўка па квартале гарадзенскіх «абшчагаў»: самы студэнцкі раён горада"]

[irp posts="10 622″ name="Фарты-2: Вандроўка паміж балотамі, царквой і кансулятам"]

[irp posts="9249″ name="Гродзенскія раёны: Фарты — вандроўка паміж даўжэзных дамоў"]

Падзяліцца

Апошнія запісы

З адной бярозы — да 200 літраў. Як беларусам здабыць бярозавы сок на радзіме і ў эміграцыі

Здабываць бярозавы сок вясной — беларуская традыцыя, у кожным лясніцтве яго можна купіць за капейкі.…

3 красавіка 2025

Тры Белавежскія пушчы. Як агароджы на мяжы змяняюць лес і жывёльны свет у Беларусі, Польшчы і паміж платамі

Белавежская пушча сёння раздзеленая не на дзве, а насамрэч на тры часткі: беларускую, польскую і…

31 сакавіка 2025

«Трэнд — мацоўня, здароўе». Задалі адны і тыя ж пытанні металістам з Беларусі і Польшчы

Ужо некалькі дзесяцігоддзяў метал-музыка аб'ядноўвае людзей не толькі адных музычных прыхільнасцяў, але і падобнага светапогляду.…

26 сакавіка 2025

У гродзенскім ГЦ развяліся прусакі. Куды звяртацца, калі заўважылі насякомых у кафэ ці ў сябе дома

У ГЗК Triniti гродзенцы заўважылі прусака — насякомае бегала па канапе ў зоне фуд-корту. Hrodna.life…

26 сакавіка 2025

«Магчыма, будзе і новы матэрыял». Вакаліст гурта Ulis Слава Корань расказаў, як эміграцыя не дае яму пісаць

Беларускі гурт Ulis праіснаваў больш за 20 гадоў. Яго спадчына жыве - музыканты робяць каверы,…

20 сакавіка 2025

«Мама выпісвала фальшывыя дакументы і дапамагала трапіць у Польшчу». Рэпатрыянтка — пра дзяцінства ў Гродне і эміграцыю ў 1946-м

Крысціна Мішчук (Пянткоўская) нарадзілася ў 1933 годзе ў Гродне ў сям'і мясцовай інтэлігенцыі. Каталічка. Тата…

18 сакавіка 2025