Гродзенец паводле старых чарцяжоў будуе ладдзю вікінгаў, каб даплыць да Балтыкі

З ранняга дзяцінства Андрэй Блажэвіч захапляецца гісторыяй. Мара пабудаваць уласны карабель не пакідала яго ніколі. Улетку 2016 года гродзенец адважыўся рэалізаваць даўнюю ідэю і ўзяўся за будаўніцтва сярэднявечнай ладдзі. Зараз рэканструктар ўвесь вольны час прысвячае гэтаму. Ужо ў жніўні 2017 года ён плануе спусціць на ваду гатовае судна, якое назаве “Інгерт”.

Гістарычнай рэканструкцыяй гродзенец займаецца з 2011 года. Спачатку ён захапіўся эпохай позняга сярэднявечча, а пасля стаў вывучаць эпоху вікінгаў і паганства.

“Я сам зараз паганскай паўночнай веры. Адраджаю традыцыі скандынаваў не толькі ў тэорыі, але і на практыцы, – распавядае Андрэй. – Гэта мне бліжэй па духу, чым хрысціянства”.

Пачаць будаваць ладдзю раней хлопец не мог: бракавала ведаў і фінансаў. Ды і вучоба адымала шмат часу.

“Крыніц дахрысціянскай Еўропы, калі па морах і рэках хадзілі вікінгі, захавалася мала. Мне прыйшлося выдаткаваць шмат часу на вывучэнне знойдзеных чарцяжоў і спецыяльнай літаратуры на розных мовах, перш чым узяцца за будаўніцтва ладдзі”, – кажа Андрэй.

Паводле яго слоў, у Гродне падобных праектаў яшчэ не было, бо не кожны возьмецца за стварэнне драўлянага судна. Для гэтага трэба пляцоўка, матэрыялы, час, працоўная сіла і многае іншае, кажа хлопец.

Гродзенец паводле старых чарцяжоў будуе ладдзю вікінгаў, каб даплыць да Балтыкі
Андрэй будуе сваю ладдзю на хутары недалёка ад Гродна

Аснова – малая баявая ладдзя

Андрэй будуе ладдзю на хутары за горадам, дзе ёсць інструментальная база і камфортныя ўмовы. Час ад часу рэканструктару дапамагаюць сябры.

“Мая ідэя авантурная, бо ў большай ступені займаюся ёй я сам. Ёсць, вядома, сябры, якія прыходзяць і дапамагаюць, але ў цэлым пошук інфармацыі і рэалізацыя ідэі ляжаць цалкам на мне. Я ўзяў за аснову малую баявую ладдзю, знойдзеную на ўзбярэжжы Даніі. Мой тып карабля гэта нешта прамежкавае паміж рыбацкімі лодкамі і вялікімі дракарамі. Такія караблі вікінгі выкарыстоўвалі для паходаў па дробных рэках і для выведкі. Сустракалася інфармацыя, што на такіх лоддзях паўночнікі пераплывалі Балтыйскае мора”.

Даводзіцца ахвяраваць гістарычнасцю

Перад пачаткам будаўніцтва Андрэй азнаёміўся з вялікай колькасцю дакументаў аб рэгістрацыі судна ў Беларусі. Такая маламерная лодка, якая ў будучыні будзе ў гродзенца, не патрабуе дазволу на будаўніцтва. Ладдзя будзе разлічана на 11 чалавек экіпажа, плюс два пасажыры і груз. Плануецца, што там будзе пяць пар вёсел і асобны шосты рулявы па правым борце. Лодка будзе забяспечаная мачтай. У часы вікінгаў такія лодкі разганяліся з дапамогай весляроў да 18 вузлоў – больш за 40 км/г.

“Я называю свой праект не рэканструкцыяй, а высокадакладнай стылізацыяй. Калі займацца рэканструкцыяй, то гэта будзе аднаўленне, пачынаючы ад інструментаў таго часу, і заканчваючы каваннем кожнага цвічка і заклёпкі. У гэтых умовах мне было б значна складаней працаваць. Напрыклад, у вікінгаў у будаўніцтве дракараў удзельнічала ўсё паселішча, а гэта магло быць і 500, і 1000 чалавек. У іх было наладжана дакладная вытворчасць і падзел працы. У маім жа выпадку, мне даводзіцца быць цесляром, кавалём, ткачом, краўцом, шаўцом і г.д. Зразумела, што однаму цяжка рабіць цэлае судна, таму мне даводзіцца ахвяраваць гістарычнасцю”.

Так, Андрэй не выразаў з бярвенняў дошкі, а замовіў гатовыя на пілараме. А вось выгнутыя драўляныя канструкцыі для розных частак судна прыходзілася рабіць самому, паводле ўсіх канонаў рэканструкцыі.

Цяпер мэта хлопца – паспець усё зрабіць да жніўня. Сябры ўжо ў адпачынках, таму працуе ён адзін. Але зацікаўленых валанцёраў ён заўсёды рады бачыць у сябе.

“Інгерт” стане першай гродзенскай ладдзёй

У будучыні Андрэй плануе выкарыстоўваць сваю ладдзю на розных фестывалях і рэканструкцыях. Гатовы нават плыць у Клайпеду на свята мора.

“Мне падабаецца тое, што я раблю. Такім чынам я адраджаю гісторыю. У будучыні са сваёй ладдзёй, якую назаву “Інгерт” (у перакладзе з ісландскага – “пад абаронай Бога”), я планую ўдзельнічаць у розных фестывалях і рэканструкцыях. Гэта будзе першая гродзенская ладдзя і яна павінна быць у нашым горадзе, бо ў 9-10 стагоддзі шведы актыўна выкарыстоўвалі Нёман у сваіх мэтах. Не выключана, што паўночнікі на нашых землях пакінулі свой след”.

Гродзенец паводле старых чарцяжоў будуе ладдзю вікінгаў, каб даплыць да Балтыкі
Будаўніцтва гродзенскага судна ідзе паводле чарцяжоў знойдзенай на берагах Даніі ладдзі вікінгаў

Сабраць рэканструктараў і зладзіць фестываль

Андрэй не адзіны ў Беларусі, у каго будзе свая ладдзя. У 2014 годзе ў Лідзе рэканструктары пабудавалі дракар і ўжо два разы хадзілі на ім па Нёмане.

“З лідскімі хлопцамі, якія зрабілі дракар “Яцвяг”, мець зносіны мне не давялося. Мне здаецца, трэба мець зносіны, калі табе ёсць што прапанаваць, а не проста з ідэямі. Але я, як і яны, хачу са сваім суднам дайсці да Балтыкі. На 60% маё судна ўжо гатова, засталося няшмат. Я планую, што ўжо ў жніўні скончу будаўніцтва лодкі і спушчу яе на ваду”.

Менавіта тады Андрэй будзе гатовы да супрацоўніцтва з іншымі рэканструктарамі. Ён не выключае, што справа можа дайсці нават да якога-небудзь новага фестывалю.

Калі вы знайшлі ў тэксце памылку або абдрукоўку, калі ласка, паведаміце нам, выбраўшы адпаведны фрагмент і націснуўшы клавішы Ctrl+Enter.

Spelling error report

The following text will be sent to our editors: