Спадчына

Дзе канчаецца Еўропа? Як сёння выглядаюць замкі-блізняты ў Крэве і Медніках

Палацы ў Медніках [літ. Мядзінінкай] і Крэве практычна аднолькавыя, казаў на адкрыцці выставы «Замкі Вялікага Княства Літоўскага» дырэктар Тракайскага музея Віргіліус Павілюнас. І размешчаны таксама аднолькава — на раўніне, каля маленькіх рачулак. У Літве нават існуе легенда, што будавалі іх веліканы-блізняты. І што карысталіся пры гэтым агульнымі інструментамі. Маўляў, калі трэба было нешта пазычыць, то проста кідалі прылады адзін аднаму, каб не хадзіць. Ды і што што там было дакінуць — ад Крэва да Меднікаў усяго 40 кіламетраў.

Крэўскі замак
Меднінкайскі замак

У XIII стагоддзі, калі гэтыя замкі будаваліся, узводзіць іх на высокіх валах ці на берагах судаходных рэк ужо не было вялікай патрэбы. На той час ланцужок замкаў - у Вільні, Троках і Старых Троках, у Лідзе, Крэве і Медніках — будаваўся, каб абараніцца ад мангола-татарскай навалы. Важней была вялікая плошча за сценамі, дзе маглі б схавацца і трымаць абарону мясцовыя жыхары.

Падчас святкавання тысячагоддзя ВКЛ, у 2007 годзе, Медніцкі замак перадалі Тракайскаму музею. «У мяне спыталі, ці патрэбен музею трэці замак, і я сказаў - так, патрэбен. І ўжо назаўтра з’явіўся адпаведны загад», — узгадвае Віргіліус Павілюнас. Замак, канечне, патрабаваў рэстаўрацыі. «Ні дакументаў, ні чарцяжоў - нічога не было. А пра такую дробязь, як грошы, то і гаварыць няма чаго. Іх заўжды нестае». Аднак агульнымі намаганнямі замак удалося давесці да ладу. Зараз ён выглядае зусім не так, як яго брат-блізнец на беларускім баку мяжы.

Распавядаючы пра замкі, дырэктар Тракайскага музея ўзгадвае, што калі людзі не ведаюць сваёй гісторыі, то яны паміраюць дзецьмі. І дадае, што Еўропа канчаецца там, дзе канчаюцца каменныя замкі. Яго словы наводзяць на роздум, што канчаецца яна зусім пад бокам — недзе каля нашага Крэва.

Пабачыць выставу з выявамі 19 замкаў Вялікага Княства Літоўскага можна да 5 сакавіка ў Гродзенскай выставачнай залі.

[irp posts="12 645″ name="Як выглядалі замкі сярэднявечнай Літвы паказваюць у Гродзенскай выставчнай зале"]

Падзяліцца

Апошнія запісы

Тры Белавежскія пушчы. Як агароджы на мяжы змяняюць лес і жывёльны свет у Беларусі, Польшчы і паміж платамі

Белавежская пушча сёння раздзеленая не на дзве, а насамрэч на тры часткі: беларускую, польскую і…

31 сакавіка 2025

«Трэнд — мацоўня, здароўе». Задалі адны і тыя ж пытанні металістам з Беларусі і Польшчы

Ужо некалькі дзесяцігоддзяў метал-музыка аб'ядноўвае людзей не толькі адных музычных прыхільнасцяў, але і падобнага светапогляду.…

26 сакавіка 2025

У гродзенскім ГЦ развяліся прусакі. Куды звяртацца, калі заўважылі насякомых у кафэ ці ў сябе дома

У ГЗК Triniti гродзенцы заўважылі прусака — насякомае бегала па канапе ў зоне фуд-корту. Hrodna.life…

26 сакавіка 2025

«Магчыма, будзе і новы матэрыял». Вакаліст гурта Ulis Слава Корань расказаў, як эміграцыя не дае яму пісаць

Беларускі гурт Ulis праіснаваў больш за 20 гадоў. Яго спадчына жыве - музыканты робяць каверы,…

20 сакавіка 2025

«Мама выпісвала фальшывыя дакументы і дапамагала трапіць у Польшчу». Рэпатрыянтка — пра дзяцінства ў Гродне і эміграцыю ў 1946-м

Крысціна Мішчук (Пянткоўская) нарадзілася ў 1933 годзе ў Гродне ў сям'і мясцовай інтэлігенцыі. Каталічка. Тата…

18 сакавіка 2025

«Мая зямля — што хачу, тое і раблю». З’ездзілі ў польскую вёску ля мяжы з Беларуссю, куды стараста запрашае жыць усіх ахвотных

У 500 метрах ад плота, узведзенага на польскім баку мяжы з Беларуссю, стаіць вёска Азяраны…

17 сакавіка 2025