Гродзенка купіла дом у вёсцы і вырашыла правесці там лета разам з дзецьмі. Гэта яна і напісала падчас школьнага анкетавання аб тым, дзе будуць знаходзіцца дзеці падчас летніх канікул. Просты адказ не спадабаўся школе і камісіі па справах непаўналетніх, разгарэўся скандал – у выніку чыноўнікі вымушаны былі апраўдвацца.

Пачатак канфлікту

Лізавета – маці чацвярых дзяцей, якіх яна выхоўвае адна. Жанчына двойчы ў разводзе, бацькі дзяцей не ўдзельнічаюць у жыцці сям’і. Старэйшай дачцэ ўжо 18 гадоў, сынам 13 і амаль 15 гадоў, малодшай дачцэ будзе 10. Старэйшая заканчвае Каледж тэхналогіі і дызайну, малодшыя дзеці вучацца ў школе мастацтваў, сама Лізавета працуе цырульнікам ва ўласнай студыі. Паўтара месяцы таму яна купіла ў вёсцы дом з участкам, які і пачала абсталёўваць – і куды збіралася забраць дзяцей на лета. Сям’я не на ўліку як такая, што знаходзіцца ў сацыяльна-небяспечным становішчы (СНС), удакладніла гродзенка ў адным з каментарыяў.

У адным з відэа яна распавядае, што раней прэтэнзій не было, хоць да яе сям’і заўсёды была падвышаная ўвага. “Як вельмі правільная маман я заўсёды давала справаздачы аб тым, дзе мы, што мы, і правяралі нас па 10 разоў у годзе, таму што мы шматдзетныя, – тлумачыць яна. – Я адстойваю інтарэсы сваіх дзяцей, не маўчу, і школе бывае цяжка са мной дамовіцца”.

“Я заўсёды была занозай у школьнай адміністрацыі, але цяпер яны выйшлі за рамкі майго разумення цалкам”, – прызнаецца яна ў сваім TikTok. Замест тлумачэння, на аснове якіх прававых актаў школа патрабуе змяніць летнюю занятасць дзяцей, жанчыну па пазове выклікалі на камісію па справах непаўналетніх.

“Адваявала сваіх дзяцей у школы😊 Працягнулі ў камісіі па справах няпоўнагадовых, што нібыта гэта нядобрая летняя занятасць быць дзецям у вёсцы. СШ 42 г.Гродна і Камісія па справах няпоўнагадовых, а таксама яе старшыня Коўш А.М. у вельмі грубай форме адчытвалі мяне ўчора”, – падзялілася гродзенка ў відэа аб тым, як яны з дзецьмі бавяць час у вёсцы. Ролік сабраў амаль 2 тысячы “лайкаў” і больш за 600 каментарыяў.

Камісія “прапясочыла” жанчыну і прапанавала сям’і прышкольны лагер, а старшыня камісіі накрычаў на гродзенку. У відэа Елізавета тлумачыць, што ў лагер дзеці хадзіць не захочуць, бо чакаюць канікулы, каб “не хадзіць больш у гэтую школу”. Па словах жанчыны, там ёсць праблемы з педагагічным складам і тым, як займаюцца з дзецьмі – школа вялікая, не хапае спецыялістаў, і “таму там такі бардак”. На думку Елізаветы, рэакцыю школы на адказ у анкеце справакавала тое, што з дзецьмі летам плануе быць яна сама – маўляў, як жа яна тады будзе працаваць.

“Пішыце прэзідэнту”

Шмат якія каментатары падтрымалі Лізавету:

  • “Школа ўвогуле не мае права даведвацца дзе і з кім будуць дзеці на канікулах! Хай лепей займаюцца навучаннем дзяцей, а не шпіянажам для апекі!!!”
  • “Чаму б школам не пачаць з сябе? Выкараніць булінг у школах, выпрацаваць пэўную пазіцыю, каб яго ўвогуле не было. Бо шмат якія дзеці ад гэтага церпяць. Гэтага чамусьці ніхто не заўважае, а гэта вельмі сур’ёзная праблема”.
  • “Вось дзе рэальна патрэбна дапамога дзіцяці, так там “не бачаць”, “не заўважаюць”, а тут прама камісія🤨”.
  • “На жаль некаторыя настаўнікі за вушы прыцягнуць тое чаго і няма зусім. Да нас прыязджала апека таму што мы не хацелі прышчэпкі рабіць у медкабінеце школы, а хадзілі да свайго ўрача”.

Гродзенцы прапаноўвалі напісаць ліст у Міністэрства адукацыі, каб “пясочылі” школу, а не яе, падаць скаргу на старшыню камісіі, падаць у суд на дырэктара школы і нават звярнуцца да Лукашэнкі. Некаторыя абурыліся, што жанчына разлічвае на дапамогу дзяцей у вёсцы, іншыя ж паспрачаліся, што ў школьным лагеры яны таксама будуць працаваць на ўчастку і што праца – карысная.

  • “Калі мы баімся яны на нас і ціснуць. Ёсць гарачая лінія Прэзідэнта. А наш Бацька толькі за тое каб мы прывучалі дзяцей да працы. Дармаедаў у краіне і так хапае”.
  • “Сам прэзідэнт сказаў што дзеці павінны працаваць, а не займацца чым папала, я ўсюды пішу што апека абарзела”.

Адна з каментатарак прапанавала напісаць калектыўны зварот да Лукашэнкі.

Чытайце таксама: Гродзенскія школьнікі падхапілі сусветны трэнд — у апошні навучальны тыдзень прыходзяць у школу без заплечнікаў

Гэта законна?

Пытанне аб кантролі школы над летняй занятасцю дзяцей паднімалася ўжо не раз. Такое анкетаванне, якое праводзілі і праводзяць у беларускіх школах – незаконнае. Згодна з Нацыянальным цэнтрам абароны персанальных даных, установы адукацыі не могуць збіраць даныя аб тым, дзе школьнікі плануюць праводзіць канікулы. Як правіла, у такіх анкетах просяць указаць і І.П.Б., і ступень сваяцтва, і кантакты чалавека, з якім будзе заставацца дзіця. Даведвацца гэтую інфармацыю таксама забаронена. Кантраляваць тое, дзе дзеці праводзяць канікулы, школа можа толькі ў некаторых выпадках, напрыклад, калі дзіця знаходзіцца ў СНС. Пытанне таксама было прапрацавана з Міністэрствам адукацыі.

Тым не менш, мяркуючы па каментарах пад відэа гродзенкі, школы працягваюць збор дадзеных наконт канікул, анкетаванне і ціск на бацькоў.

Чыноўнікі апраўдаліся і прапанавалі папрацаваць на заводзе

На скандал адрэагавалі чыноўнікі і мясцовае дзяржаўнае тэлебачанне. У сюжэце на канале “Гродна Плюс” адзначылі, што “Tik-Tok працягвае «бударажыць» народ”.

“Ва ўстановах адукацыі маюць права спытаць у бацькоў, дзе дзіця будзе знаходзіцца летам. Мама і тата, у сваю чаргу, маюць права адмовіцца даваць такую інфармацыю. Але адносіцца гэта не да ўсіх. Аб тым, чым будуць заняты летам дзеці, абавязаны расказаць так званыя «сопаўскія» сем’і і тыя бацькі, чые дзеці знаходзяцца на індывідуальнай прафілактычнай рабоце. Простай мовай – «стаяць на ўліку». Гэтыя 2 катэгорыі – на асаблівым кантролі”, – патлумачылі работнікі канала пасля размовы з намеснікам старшыні камісіі па справах непаўналетніх адміністрацыі Ленінскага раёна Гродна.

Кіраўніцтва школы №42 упэўнена, што дзейнічае ў адпаведнасці з прававымі актамі Рэспублікі Беларусь.

“У 2025 годзе плануецца працаўладкаваць часова парадку трох тысяч менавіта няпоўнагадовых грамадзян, у тым ліку ў рамках працоўных брыгад, якія будуць функцыянаваць на базе ўсіх устаноў адукацыі горада Гродна. Акрамя таго, упраўленнем па працы арганізавана магчымасць індывідуальнага працаўладкавання на прадпрыемствы і ў арганізацыі горада Гродна”, – падзялілася начальніца ўпраўлення па працы, занятасці і сацыяльнай абароне Гродзенскага гарвыканкама Ларыса Чэкель.

Чытайце таксама: «Самага міленіяльнага выканаўцу выбралі на выпускны да зумераў». Гродзенскія выпускнікі не ацанілі хедлайнераў свята