20 траўня 2020 года ў Жыровічах павінны былі маштабна адсвяткаваць 500-годдзе аднаго з самых буйных у краіне манастыроў - Свята-Успенскага Жыровіцкага — і 550-годдзе з’яўлення іконы Божай Маці. Чакаліся тысячы паломнікаў з усёй Еўропы. У Жыровічах да важнай падзеі рыхтаваліся год. Але каранавірус перакрэсліў усе планы: спачатку захварэў архіепіскап Навагрудскі і Слонімскі, рэктар Мінскай семінарыі Гурый, потым у бальніцу трапілі семінарысты і некаторыя манахі. Зараз брамы і дзверы кляштара і семінарыі перавязаныя чырвонымі стужкамі і апячатаныя пломбамі. Зачынены для наведвання і галоўны Свята-Успенскі сабор. Каля ўваходаў - ахоўнікі і машыны з супрацоўнікамі міліцыі. А невялікае мястэчка, здаецца, здранцвела і застыла ў чаканні і разгубленасці. TUT.BY пабываў у Жыровічах, дзе звычайнае жыццё з-за пандэміі стала на паўзу, а манастыр «праз дарогу» зачынены на каранцін.

Жыровічы. Апоўдні. Будні дзень. На вялікай стаянцы насупраць манастыра — некалькі легкавых машын і жоўты аўтобус адной з будаўнічых арганізацый, які прывёз у гарадок на працу сваіх супрацоўнікаў.

Нягледзячы на ​​тое, што святкаванне юбілею, хутчэй за ўсё, адклалі, а вялікіх урачыстасцяў не прадугледжваецца, на галоўнай плошчы Жыровічаў на ўсю моц ідуць працы па добраўпарадкаванні. У астатнім — у мястэчку ціха і малалюдна.

Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY

— Да 9 траўня нас тут ужо не будзе, — смяюцца будаўнікі.

У Жыровічах цяпер працуюць некалькі брыгад са Слоніма, Ваўкавыска і Гродна. Хтосьці кладзе плітку каля крам, хтосьці працуе на галоўнай плошчы, таксама работы ідуць на званіцы манастыра.

— Урачыстасці перанеслі, а ў нас як была дамова з падрадчыкам, так і застаўлася. Мы павінны да 10 траўня ўсё скончыць. І скончым! Цяпер працуем у тым жа рэжыме, што і раней, — распавядае адзін з рабочых.

Амаль усе будаўнікі працуюць без масак — кажуць, што ў цэнтры горада людзей практычна няма: «Тут якраз ад каранавіруса хавацца». Адразу ўдакладняюць: «Самі мы ўсе здаровыя».

Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY
Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY

Наогул у Жыровічах зараз усё круціцца вакол трох асноўных тэм, якія непасрэдна звязаны адна з адной: распаўсюджванне каранавіруса ў рэгіёне, каранцін у манастырскім комплексе і адмена юбілейных урачыстасцяў праз усё гэта.


Чытайце таксама: У Свята-Раства-Багародзіцкім манастыры ў Гродне — каранавірус. Ігумення: даводзілася нават выводзіць з храма тых, хто кашляе


Ля брамы семінарыі - ахоўнік у грамадзянскім і супрацоўнік міліцыі.

— Усе на ізаляцыі і каранціне. Нават будаўнікоў да сцен храма не падпускаюць — так усё строга. Манахі - у келлях, семінарысты — у сябе ў пакоях. Частку людзей з семінарыі забралі ў бальніцу, можа быць, нават усіх. Дакладна не ведаю, — рапартуе ахоўнік і паказвае на недабудаваны плот, маўляў, бачыце, працы тут актыўна вяліся, а цяпер прыпыніліся.

Ахоўнік распавядае, што для публічных службаў зачынены галоўны храм манастыра і, калі нешта і праводзіцца, то толькі ў маленькай Мікольскай царкве — і без вернікаў.

Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY

Напомним, 20 апреля стало известно, что после пасхальной службы был госпитализирован архиепископ Новогрудский и Слонимский Гурий. Через два дня в больницу из монастыря и Минской семинарии в Жировичах забрали 41 человека, из них 23 пациента — семинаристы. Всего в монастыре живут 33 монаха, а в семинарии, по данным местных, обучаются 84 человека.

Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY

— У Жыровічах усё застаецца, як і раней, — комплекс зачынены на каранцін. Архіепіскап Гурый ўсё яшчэ ў бальніцы. На жаль, больш канкрэтнай і поўнай інфармацыі па сітуацыі ў мяне на дадзены момант няма, — пракаментаваў сітуацыю ў манастыры кіраўнік інфармацыйнага аддзела Мінскай епархіі, намеснік кіраўніка інфармацыйнага аддзела Беларускай праваслаўнай царквы протаіерэй Яўген Грамыка.

Па юбілеі Жыровіцкай абіцелі, кажуць у БПЦ, пакуль афіцыйнага дакумента аб пераносе не было, але шматлюдных урачыстасцяў, хутчэй за ўсё, не будзе.

Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY

Грунтоўная падрыхтоўка да 500-гадовага юбілею манастыра пачалася летам мінулага года. А маштабная рэканструкцыя комплексу расцягнулася на 30 з лішнім гадоў.

Першапачаткова ў планах быў толькі падтрымліваючы рамонт, аднак з часам яны змяніліся і перараслі ў паўнавартасную рэканструкцыю. Будаўнічыя работы сумяшчалі з археалагічнымі раскопкамі.

Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY

Некалькі гадоў таму манастыр уключылі ў дзяржаўную праграму развіцця турызму: рэканструявалі трапезную і пабудавалі новыя карпусы для паломнікаў.

У 2016 годзе Аляксандр Лукашэнка на сустрэчы з Сінодам Беларускай праваслаўнай царквы казаў пра тое, што завяршыць аднаўленчыя работы неабходна ў самыя кароткія тэрміны. У выніку да юбілею манастыра была практычна цалкам скончана рэканструкцыя амаль усяго комплексу.

Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY

Яшчэ ў лютым гэтага года старшыня Гродзенскага аблвыканкама Уладзімір Краўцоў падчас пасяджэння абласнога штаба па падрыхтоўцы да святкавання юбілею казаў пра тое, што да 1 траўня ў Жыровічах павінны быць скончаныя рэстаўрацыйныя работы на званіцы і брацкіх корпусе. З асноўных работ, якія павінны будуць працягнуцца ўжо пазней, засталася рэканструкцыя галоўнага Свята-Успенскага храма.

На падрыхтоўку манастыра да святкавання юбілейных дат было выдзелена каля 5,2 мільёнаў рублёў. Акрамя рэстаўрацыйных работ у самім комплексе, у парадак прыводзілі і мястэчка: зрабілі капітальны рамонт дамоў, абнавілі камунікацыі, памянялі асфальт на вуліцах.

Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY
Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY

На жаль, адразу пасля Вялікадня ў Жыровіцкім манастыры прыпынілі прыём пілігрымаў, а потым і наогул увесь комплекс зачынілі на каранцін.

— Каб Жыровічы выглядалі вось так — без манахаў і паломнікаў, — я такога не памятаю, — кажа адна з мясцовых жыхарак.

Жанчына распавядае, што на велікоднай службе два з паловай тыдні таму было шмат вернікаў, якія прыехалі з розных гарадоў Беларусі. Праўда, дадае: усё ж людзей менш, чым у мінулыя гады.


Читайте также: Адпяванне толькі на могілках: як у праваслаўным саборы ратуюцца ад каранавіруса

Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY

На варотах, якія вядуць да «старой», як тут яе называюць, крыніцы, вісіць таблічка: «Каранцін». Купелі адкрыты, але на дзвярах такія ж таблічкі, як на варотах. Вакол — нікога.

Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY

— Ніхто не ходзіць цяпер да крыніцы. І наогул, мы ўсё ў добраахвотнай ізаляцыі - глядзіце, толькі ў агарод выходзім, — кажа мясцовая жыхарка Марыя Аляксандраўна. — У Жыровічах неяк усе адразу заселі па дамах, нікога на вуліцах няма. Бачылі? Вось, а раней такога не было. Абавязкова носім маскі, а ў крамах просяць яшчэ і пальчаткі надзяваць. Праўда, не ўсё гэта выконваюць, а дарма.

Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY

Вось, напрыклад, у Жыровічах ёсць участковая бальніца. Па словах жыхароў, яе «павярнулі» на прыём пацыентаў з каранавірусам.

— Але там ніхто не ляжыць. На ўсялякі выпадак, хутчэй за ўсё, гэта зроблена. Усіх з манастыра і семінарыі адвезлі ж у Слонім, — працягвае Марыя Аляксандраўна.

Як цяпер працуе мясцовая бальніца і ці лечаць тут пацыентаў з каранавірусам, не ведае Марыя Аляксандраўна — не даведаліся і мы: у Жыровічах нам параілі за інфармацыяй звярнуцца ў Слонімскую раённую бальніцу, а там пра колькасць тых, хто захварэў на каранавірусную інфекцыю ў рэгіёне і як адчуваюць сябе семінарысты і жыровіцкія манахі (калі яны, вядома, яшчэ тут) таксама не гавораць.

Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY

Спачатку было шмат чутак, цяпер ужо ўсё ціха. Але вось школа і садок закрытыя, мясцовы каледж не працуе. Распавядалі, што там навучэнцы захварэлі, таму што таксама былі на велікоднай службе, але гэта ўсё на ўзроўні размоў. Афіцыйна нам ніхто нічога не кажа, — распавядае яшчэ адна мясцовая жыхарка.


Чытайце таксама: Коронавирус не страшнее гриппа? Ксендз из Ошмян попал в больницу, все костелы района отменили службы


У Жыровіцкім аграрна-тэхнічным каледжы, які літаральна за некалькі дзясяткаў мэтраў ад манастыра, інфармацыю аб тых, хто захварэў, абвяргаюць і кажуць, што навучэнцы здаровыя і цяпер усё на самастойным навучанні. Каранціну ва ўстанове няма, проста прыняты ўсе меры для нераспаўсюджання інфекцыі: старонніх далей вахты не пускаюць, супрацоўнікі каледжа вымяраюць тэмпературу на ўваходзе, паказанні запісваюцца ў адмысловы сшытак, а на стале ў фае стаіць дэзінфектар.

Адсутнасць паломнікаў і турыстаў вельмі адчуў мясцовы гандаль. У цэнтральных крамах пакупнікоў амаль няма.

— Калі б не будаўнікі, то і не ведаю, як выжывалі б, кажа прадавец у адной з гандлёвых кропак.

Фото: Сергей Людкевич, TUT.BY

— Мясцовыя жыхары зараз, вядома, сталі менш прыходзіць за пакупкамі, — кажуць у іншай краме. — Але нічога, нічога, перажывем. Усё стане, спадзяюся, як і раней. Прыедуць турысты і паломнікі, а нашых манахаў мы зноў пабачым на вуліцах і манастырскім падворку. І юбілей, вядома ж, адсвяткуем, як трэба, бо столькі часу да яго рыхтаваліся.