«Работа без выхадных па 10 гадзін». Прадпрымальнікі скардзяцца на працоўны графік і штрафы ад ГЦ

У індывідуальных прадпрымальнікаў новае праблемнае пытанне – іх ненармаваны працоўны графік. Некаторым ІП, якія ня наймаюць работнікаў, даводзіцца працаваць па 8-10 гадзін у дзень з адным выхадных (а часам і зусім без яго) у тыдзень. Але прадпрымальнікі разыходзяцца ў меркаванні, як вырашаць гэтае пытанне: адны  спрабуюць  прыцягнуць увагу прэзідэнта і ўрада, другія мяркуюць , што трэба дамаўляцца на мясцовым ўзроўні. TUT.BY паразмашляў з прадпрымальнікамі ,  якія ўжо сутыкнуліся з праблемай і даведаўся, як яе вырашаюць.

Што ўвогуле адбываецца?

Недаўна ў САвет па развіццю  прадпрымальніцтва патрапіў зварот  старшыні РГА “Пэрспэктыва” Анатоля Шумчанка да прэзідэнта з праблемай работы ІП без наёмных працаўнікоў. Ён ініцыяваў ўнясенне змяненняў і дапаўненняў у заканадаўства, каб і на ІП распаўсюджваўся Закон аб працы і нормах працоўнага тыдня. Ён адзначае, што «па заканадаўстве прадугледжана безумоўнае забеспячэнне прадпрымальнікамі функцыянавання гандлёвых кропак на рынках і ў гандлёвых цэнтрах, у адпаведнасці устаноўленым апошнімі рэжымамі працы». У выніку ІП, ня прывабліваюць наёмных работнікаў, «вымушаныя знаходзіцца на працоўных месцах па 6-7 дзён у тыдзень, па 8-10 і больш гадзін штодня».

Далей у бізнес-саюз прадпрымальнікаў і юрыдычных асоб «Канструктыўны дыялог» паступіла заяву з просьбай перадаць у Савет зварот, пад якім ужо больш 350 подпісаў ад сябраў бізнес-саюза і ІП, незадаволеных ініцыятывай Шумчанка.  Дырэктар бізнэс-саюза Жанна Рогава падкрэслівае, што «Канструктыўны дыялог» не падтрымлівае зварот «Перспектывы», лічачы, што ўсе праблемы, якія ўказвае Шумчанка, вырашаюцца на мясцовым узроўні. Маўляў, гандлёвы аб’ект павінен, але не абавязаны адпавядаць рэжыму працы гандлёвага цэнтра. Індывідуальны прадпрымальнік мае права ўзгадніць свой рэжым працы гандлёвага аб’екта з арандатарам – палова ІП так працуе. Гэта пытанне дамоўленасцяў. «Няма сэнсу “зарэгуляваць” гэтае пытанне, ускладняючы працу прадпрымальнікаў», – аргументуе Жанна Рогава.

Яна распавяла, што ў бізнес-саюз «Канструктыўны дыялог» на вечар 19 лістапада перададзена 359 подпісаў ІП з Гомеля, Светлагорска, Гродна (ёсць у распараджэнні рэдакцыі). Прадпрымальнікі з іншых гарадоў і райцэнтраў працягваюць збор подпісаў пад заявай аб тым, што не надзялялі Анатоля Шумчанка паўнамоцтвамі звяртацца да ўладаў ад іх імя, і просяць звяртацца толькі ад сяброў «Перспектывы» паводле пратаколу і за асабістым подпісам.

Прадпрымальнікі: «Плацім арэнду, забяспечваем працу ГЦ і зарплату адміністрацыі рынку – але мы ёй не падпарадкоўваемся!»

Прадпрымальнікі гродзенскага гандлёвага цэнтра «Карона» скардзяцца, што ім даводзіцца працаваць па 8-10 гадзін у дзень 7 дзён у тыдзень. Сабралі больш за 180 подпісаў пад лістом, які накіравалі ў Гродзенскі аблвыканкам. Здавалася б, што дрэннага: больш часу працуеш – больш зарабляеш! Але не ўсё так проста. Мы пагутарылі з гродзенскімі прадпрымальнікамі і адміністрацыяй гандлёвага цэнтра і паспрабавалі разабрацца ў няпростай сітуацыі, дзе ўсё маюць  і не маюць рацыю  адначасова.

Фото: Катерина Гордеева, TUT.BY

У адным з боксаў ў зале «Г» гандлёвага цэнтра «Карона» сабраліся каля 15 прадпрымальнікаў – актывісты і члены рады рынку. Людзі не хочуць, каб публікавалі іх імёны, аднак яны ёсць у рэдакцыі і пад афіцыйнымі зваротамі прадпрымальнікаў да ўладаў. Кажуць, перабіваючы адзін аднаго, скардзяцца: адміністрацыя гандлёвага цэнтра ўвяла штрафы за спазненне на працу, за адсутнасць на працоўным месцы, а яшчэ за закрыццё пункту раней, чым зачыняецца сам гандлёвы цэнтр.

– «Карона» цяпер пачала працаваць 7 дзён у тыдзень. Некаторыя залы – да 19.00, некаторыя – да 20.00. У буднія дні адкрываецца ў 11.00, у выхадныя – у 10.00 Атрымліваецца, што тыя іпэшнікі, у якіх няма прадаўцоў, працуюць без выхадных па 9-10 гадзін у суткі, – прадпрымальнікі расказваюць, што стала практычна немагчыма вырвацца, напрыклад, да ўрача або адысці на некалькі гадзін па сваіх справах.

– Пры гэтым, калі я сыходжу з працоўнага месца, то ў мяне на ўваходзе вісіць таблічка з нумарам тэлефона: заўсёды можна патэлефанаваць. Большасць нашых кліентаў – гэта пастаянныя пакупнікі, і праца ў нас выглядае так: мне можа патэлефанаваць чалавек і папрасіць затрымацца або выйсці раней, калі яму трэба нешта купіць. Натуральна, я зацікаўлены ў продажы і пайду насустрач кліенту. І ніколі ніхто не скардзіўся. Логіка простая: чым больш мы будзем працаваць, тым больш будзем атрымліваць. Аднак нам таксама патрэбныя і адпачынак, і выхадныя, – распавядае адзін з прадпрымальнікаў.

Фото: Катерина Гордеева, TUT.BY

– У зале «Д», дзе ёсць забаўляльны сегмент, кропкі працуюць яшчэ даўжэй. Нам абяцалі, што, калі будзем працаваць па падоўжанаму графіку, кошт арэнды стане ніжэй. Так і было некалькі месяцаў, а потым яе павялічылі. Мы спыталі адміністрацыю, чаму так адбываецца. Нам адказалі, што так нас «караюць»: маўляў, мы ж усё роўна не знаходзімся ўвесь час на працоўным месцы. А мы працуем! І калі ў кагосьці была зачынена кропка, то гэта адзінкавыя выпадкі. Магчыма, чалавек кудысьці выйшаў у той момант, калі з адміністрацыі прыйшлі правяраючыя. Мала таго, нас сталі адзначаць з раніцы, калі мы прыходзім на працу, і ўвечары – калі сыходзім. Гэта ўжо нейкія адносіны наймальніка з падначаленымі! Але мы плацім арэнду і забяспечваем працу гандлёвага цэнтра і зарплату адміністрацыі рынку. Але мы ёй не падпарадкоўваемся! І маем права самастойна ўсталёўваць свой графік работы. Прадпрымальнік, калі ідуць пакупнікі, сам будзе працаваць да самага канца. Але звычайна апошнія два гадзіны працы нашага гандлёвага цэнтра мы проста сядзім у пустых залах, – скардзяцца людзі.

Па іх словах, зараз не праблема ўзяць наёмнага работніка, аднак рэнтабельнасць многіх гандлёвых кропак у такім выпадку будзе вельмі нізкай.

Фото: Катерина Гордеева, TUT.BY

– Усё павінна быць рацыянальна. У мяне адна гандлёвая кропка. Я і прадавец, і грузчык, і прыбіральнік, і пастаўшчык тавару, які я сам жа і прыводжу. Нешта зарабляю. І вось сітуацыя: ездзіў у адзін з дзён за таварам, аб’яву аб сваім адсутнасці павесіў, тэлефон напісаў. Кропка, натуральна, не працуе – атрымаў штраф. І так два разы. Пры гэтым штрафы ідуць не асобным радком, а іх, напрыклад, запісваюць у «камуналку». Атрымліваецца, я зараз вінаваты па абавязковых плацяжах арэндадаўцу, таму што не хачу аплачваць штрафы. Я з імі не згодны, але гэта ўжо падстава скасаваць са мной дамову. Вось такая сітуацыя. Так, я магу наняць работніка, але самі лічыце: гэта плюс зарплата, плюс адлічэнні ў сацфонды. Прыбытку пры такім раскладзе ў мяне не будзе. Тады навошта працаваць? – распавядае адзін з прадпрымальнікаў ГЦ «Карона».

Мужчына кажа, што «на многіх вісяць штрафы».

– У мяне суседка па боксе – маладая мама. У яе двое маленькіх дзяцей. Адзін зусім маленькі – 7 месяцаў, другі ходзіць у садок. Яна працуе. І, вядома, час ад часу сама забірае старэйшага, калі тата і бабулі не могуць. І вось у яе два штрафы. Яна пісала ліст у адміністрацыю рынку, каб ёй іх знялі і атрымала адмову. Вось і ўсё, –

Фото: Катерина Гордеева, TUT.BY

Прадстаўнікі грамадскага аб’яднання «Перспектыва» некалькі месяцаў таму напісалі ў МАРГ зварот, дзе, апроч іншых пытанняў, казалі аб нарміраванні працоўнага дня ў прадпрымальнікаў.

Прыйшоў адказ, у якім гаворыцца, што «індывідуальныя прадпрымальнікі самастойна ўсталёўваюць рэжым працы гандлёвых аб’ектаў, у той ліку размешчаных у гандлёвых цэнтрах (за выключэннем рэжыму працы такіх аб’ектаў пасля 23.00 і да 7.00, які падлягаюць ўзгадненні з мясцовымі выканаўчымі і распарадчымі органамі па месцы знаходжання такіх аб’ектаў). Пры гэтым рэжым працы гандлёвай кропкі можа адрозняцца ад рэжыму працы гандлёвага цэнтра, у якім індывідуальны прадпрымальнік арандуе плошчы ». Таксама ў дакуменце напісана, што інфармацыі пра канфлікты з нагоды ўстанаўлення рэжыму працы гандлёвых кропак з адміністрацыямі рынкаў у МАРГ не паступала.

– Згодна з адказам міністэрства, мы можам самастойна вызначаць свой рэжым працы – дык чаму атрымліваем за гэта штрафы? – абураюцца гродзенскія іпэшнікі.

Людзі кажуць: мы б хацелі без усялякіх заканадаўчых змен, дамаўляцца са адміністрацыяй ГЦ самі, у індывідуальным парадку, каб усім было добра і выгадна – як гэта цяпер прадугледжана законам. Але – не атрымліваецца.

Фото: Катерина Гордеева, TUT.BY

Шумчанка: «Іпэшнікі павінны праводзіць на сваім працоўным месцы ці ледзь не па 70 гадзін у тыдзень»

Старшыня грамадскага аб’яднання «Перспектыва» Анатоль Шумчанка кажа, што праблема закранае не толькі гарадзенскіх прадпрымальнікаў, але і многіх ІП па ўсёй Беларусі. А яшчэ, на яго думку, можна казаць пра так званую «дзірку ў заканадаўстве».

– На практыцы атрымліваецца, што дэкрэт № 7, які павінен быў бы абараняць інтарэсы ІП, не працуе. Згодна з ім і адказу МАРГ, рэжым працы усталёўваюць самі прадпрымальнікі, аднак мы бачым, што так адбываецца не паўсюль: у іх дагаворах з арэндадаўцам прапісана, што гандлёвая кропка павінна працаваць з такога часу і да такога – гэта значыць столькі ж, колькі працуе гандлёвы цэнтр . Ня выконваеш ўмовы дамовы – гэта падстава для яго скасавання, – распавядае Анатоль Шумчанка. – З іншага боку, Мінпрацы нам кажа, што на ІП не распаўсюджваецца Закон аб працы і нормах працоўнага тыдня. Маўляў, вырашэнне пытання трэба шукаць у грамадзянскім праве, бо паміж прадпрымальнікам і арэндадаўцам заключаны дагавор.

На думку Анатоля Шумчанка, такім чынам пагаршаецца становішча ІП.

– Яны павінны праводзіць на сваім працоўным месцы ці ледзь не па 70 гадзін у тыдзень. Менавіта ў гродзенскім гандлёвым цэнтры «Карона» «Перспектыва» і рада рынку правялі сустрэчу з адміністрацыяй. Канструктыву не атрымалася. Мы хацелі данесці тое, што адміністрацыя не мае права штрафаваць прадпрымальнікаў за рэжым працы і прапаноўвалі неяк зняць праблему са штрафамі, аднак атрымалі адмову. Усё, што пачулі: умовы дагавораў можна аспрэчваць праз суд, – кажа Анатоль Шумчанка.

Фото: Катерина Гордеева, TUT.BY
Ліст МАРГ

Адміністрацыя рынка: «Гэта не справа, калі ўвечары з амаль 500 арандатараў працуе 30 ці 40»

У адміністрацыі ГЦ кажуць, што хочуць змяніць працу гандлёвага цэнтра «Карона», паступова адысці ад канцэпта проста рынку і прыцягнуць сюды больш пакупнікоў, ад чаго выйграюць усе. У адваротным жа выпадку, калі колькасць наведвальнікаў будзе змяншацца, то ў нейкі момант цяперашнія прадаўцы збанкрутуюцца і не змогуць тут далей працаваць – што, вядома, дрэнна для ўсіх. Таму адміністрацыя рынку паступова павялічвае гадзіны працы гандлёвага цэнтра, праводзіць ратацыю арандатараў і робіць рамонт у памяшканнях, перапрафіліруючы іх пад вялікія крамы.

Аднак, як кажа генеральны дырэктар ЗТАА «Карона» Кірыл Дарашук, невялікія кропкі застануцца асноўнымі арандатарамі: “Але для таго, каб усе зараблялі, трэба мяняць падыход да справы і прыцягваць на рынак новых пакупнікоў. І зрабіць гэта можна, у тым ліку, і за кошт павелічэння працоўнага часу».

Фото: Катерина Гордеева, TUT.BY
Кірыл Дарашук

– Мы патрабуем ад прадпрымальнікаў няшмат: калі вы кудысьці сыходзіце, з’язджаеце – пазначце гэта, папярэдзьце і нас, і пакупнікоў. Але калі гэта адбываецца сістэматычна? Мы доўгі час ішлі на паваду ў ІП. Напрыклад, вырашылі, што будзем рабіць зніжкі па арэндзе, калі людзі будуць даўжэй працаваць, аднак праз нейкі час высвятляецца: зніжка ёсць, ІП на месцы – не. І гэта не справа, калі ўвечары з амаль 500 арандатараў працуе 30 ці 40. Ёсць і сітуацыі, калі чалавек працуе толькі паўдня. Добра: тады мы прапануем вялікую арэндную плату. Ёсць два варыянты – ты альбо застаешся, альбо сыходзіш.

Кірыл Дарашук кажа, што штрафы не прыносяць адміністрацыі нейкіх вялікіх прыбыткаў, гэта толькі мера ўздзеяння і стымуляванне працы. Скасоўваць дагаворы з іпэшнікаў з-за штрафаў у адміністрацыі «Кароны» не будуць.

Spelling error report

The following text will be sent to our editors: