Прапановы беларускіх прадпрымальнікаў з бізнес-саюзаў не былі пачутыя. У пакет анцікрызісных мераў з указа прэзідэнта № 143 ўвайшла вельмі малая іх частка, а сам дакумент зацвердзілі са спазненнем — праз некалькі дзён пасля выплаты квартальных падаткаў.

— Але мы чакаем абяцанага другога пакета мер, працягваем маніторыць сітуацыю і ўважліва сачыць за выкананнем указа № 143 на месцах, дапамагаць лакальна нашым з сяброўскіх арганізацыям, працаваць з экспертнай пулам РСПП і БНПА, ўзаемадзейнічаць з урадам, — адзначыў кіраўнік Рэспубліканскага саюза прамыслоўцаў і прадпрымальнікаў Аляксандр Швец, піша tut.by.

Дакумент спазніўся на некалькі дзён

Швец распавёў, што бізнес чакаў прыняцця дакумента да выплаты квартальных падаткаў.

 — І прэм’ер-міністр, і міністр эканомікі заяўлялі, што з прапановамі яны згодныя і падтрымліваюць. Таму ў нас была надзея, што ўрад будзе адстойваць важныя для бізнесу пазіцыі. Хоць бы паспрабуе! Надзею ўсяліў яшчэ і той момант, што прэм’ер-міністр (па нашай інфармацыі) перанёс разгляд антыкрызіснага пакета з 31 сакавіка на 26-е, то бок хацеў, каб да канца сакавіка ён ужо выйшаў. Бізнэс быў бы падтрыманы каласальна, калі б пад адтэрміноўку патрапілі падаткі за першы квартал. Гэтыя сродкі многім дазволілі б пратрымацца і захаваць калектывы, — распавёў Швец.

У выніку ўказ прыняты 24 красавіка, праз некалькі дзён пасля даты выплаты квартальных падаткаў, а ад прапаноў бізнес-саюзаў там засталася нікчэмная частка.

Прасілі аб растэрміноўцы да аднаго года

— З таго, на што мы звярталі ўвагу нашых калегаў з урада як на самае важнае для выжывання бізнесу, мы бачым толькі частку па арэндзе. Так, да 30 верасня усталёўваецца мараторый на павышэнне базавай арэнднай велічыні, а арганізацыі з зацверджанага спісу галін могуць разлічваць на адтэрміноўку па арэнднай плаце да 30 верасня з наступнай растэрміноўкай да канца года. Мы ж прасілі аб адтэрміноўцы да восені з наступнай растэрміноўкай да 1 года. Мы зыходзілі з таго, што попыт, магчыма, толькі пачне падымацца да верасня, але будзе яшчэ далёкі ад поўнага аднаўлення, — падкрэслівае кіраўнік бізнес-саюза.

Аналітыкі: пандэмія каранавіруса ў Беларусі скончыцца ў ліпені

Ён адзначае, што для кампаній, у якіх ўвесь перыяд адтэрміноўкі адсутнічала выручка, будзе непасільна плаціць ўзноўленыя штатныя плацяжы і пагашаць паўгадавыя адкладзеныя.

Меры — рэкамендацыйныя

— Па падатках і таго бяднейшы — гаворка ва ўказе толькі аб падатках, выплачваюцца ў мясцовыя бюджэты ў другім-трэцім кварталах. Мяркуецца растэрміноўка да канца года па рашэнні мясцовых улад. Зямельны падатак і падатак на нерухомасць таксама на водкупе выканкамаў. Асабліва насцярожвае, што меры гэтыя ня абавязковыя, а рэкамендацыйныя, і мясцовыя ўлады самі вырашаюць што, каму і колькі. А галоўнае — калі. Пакуль будзе распрацаваны механізм і крытэрыі давання льгот, разгледжаны заяўкі, прыняты рашэнні, як бы не скончыўся і другі квартал. Вось і атрымліваецца, што ўвесь свет асцярожна кажа пра пачатак аднаўлення эканомікі толькі да канца наступнага года, а нам загадана падняцца з попелу за паўгода.

Каардынатарка ААН у Беларусі заклікала ўлады неадкладна выканаць рэкамендацыі СААЗ

Аляксандр Швец звяртае ўвагу на тое, што карныя меры прапісаны ва ўказе выразна: МАРГ, Дзяржстандарт і Міністэрства аховы здароўя атрымліваюць паўнамоцтвы прызначаць пазапланавыя праверкі і ў выпадку парушэнняў спыняць працу гандлёвага аб’екта, кафэ або рэстарана на тэрмін да 90 дзён. Першы віцэ-прэм'ер Дзмітрый Круты растлумачыў, што мера, маўляў, часовая і нацэлена на безадказны бізнэс.

Пры гэтым забылі ў процівагу падтрымаць адказны! Не хачу клікушнічаць і залішне крытыкаваць, але ў многіх сегментаў беларускага бізнэсу адкрыта пытанне — спыняць дзейнасць аж да ліквідацыі, мінімізацыі альбо спрабаваць цягнуць, захоўваючы калектывы, да наступлення зменаў. На гэтае пытанне ўказ так і не адказаў! — падкрэслівае Швец.

Ён адзначае, што многія кампаніі, якія ўваходзяць у РСПП, не трапілі ў гэты спіс, адпаведна, на іх нават гэтыя меры не распаўсюджваюцца і яны не з’яўляюцца часткай падтрыманай эканомікі.

«Свае» кампаніі і бюджэтныя грошы

— Крызіс нічога не змяніў у нашым парадку рэчаў. Праблема расслаення дзяржаўнага і прыватнага бізнесу яшчэ больш пагоршылася. У нас як была эканоміка дзяржаўных кампаній асобна ад эканомікі прыватнага бізнесу, так і засталася. Яны заўсёды былі супрацьпастаўленыя і развіваліся ў розных умовах. Усе мы можам параўнаць адно толькі 222-ю пастанову, якая росчыркам пяра падаравала за кошт павелічэння долі дзяржавы ў статутных фондах дзяржпрадпрыемстваў 157,7 мільёна рублёў (гэта толькі 1 пакет) з беднымі паслабленнямі для прыватнага бізнесу. $ 157 млн ​​спісанай запазычанасці перад бюджэтам, якія ўтварыліся з прычыны аказанай раней (!) дзяржпадтрымкі на фоне адтэрміноўкі арэнднай платы і мясцовых падаткаў на некалькі месяцаў, — здзіўляецца Швец.

Еўрасаюз мае намер выдзеліць краінам-партнёрам 3 млрд еўра на ліквідацыю наступстваў COVID-19. Беларусь папросіць крэдыт

Ён падкрэслівае: ёсць «свае» прадпрыемствы, за якія адказваюць вертыкальшчыкі і за якія будзе лаяць прэзідэнт — дзяржкампаніі са спрэчнай эфектыўнасцю.

— А для сваіх нічога з нашых агульных бюджэтных грошай не шкада. Я падкрэсліваю — гэта нашы агульныя, бюджэтныя, падатковыя грошы! І варта было б як мінімум параіцца (ці хаця б зрабіць выгляд), на што іх накіроўваць. Якая будзе эфектыўнасць ад гэтых уліванняў? Такая ж, як эфектыўнасць АПК ад ўказу № 399?

Кіраўнік бізнес-саюза перакананы: эфект адзін — зьнішчаны давер прыватнага сектара да дзеянняў дзяржавы.

Але невялікая надзея ў душах ўсё ж цепліцца, што калі не дапамогуць, то хоть не штурхнуць ў спіну. Хаця б у разліку на тое, што нашаму ўраду падасца важным працаваць на імідж дзяржавы, адэкватна рэагаваць на крызіс, падаючы тым самым сігнал інвестарам, якія ох як будуць патрэбныя нам у бліжэйшай будучыні, — рэзюмаваў Швец.